วิทยาศาสตร์/หมวดวิชากายภาพชีวภาพ 6 บทเรียน

 

1. ไขมัน  ไขมันเป็นสารประกอบอินทรีย์ที่ได้จากสิ่งมีชีวิต ประกอบด้วยอะตอมของคาร์บอน ไฮโดรเจน และออกซิเจน ทำหน้าที่ให้พลังงานแก่ร่างกายและละลายวิตามิน A, D, E และ K  โครงสร้างทางเคมีของไขมัน  กรดไขมันอิ่มตัวและกรดไขมันไม่อิ่มตัวคืออะไร  ตัวอย่างอาหารที่ประกอบด้วยกรดไขมันอิ่มตัวและไม่อิ่มตัว 

 

2. คาร์โบไฮเดรต  คาร์โบไฮเดรตประกอบด้วยธาตุหลัก 3 ธาตุ คือ คาร์บอน, ไฮโดรเจน และออกซิเจน  สูตรโครงสร้างของน้ำตาลโมเลกุลเดี่ยว และน้ำตาลโมเลกุลคู่  ขบวนการย่อยแป้งเพื่อให้โมเลกุลเล็กลงจากการเคี้ยว จนถึงการย่อยสลายที่ตับอ่อนและลำไส้จนเป็นน้ำตาลกลูโคส  เมื่อกลูโคสในเลือดมีมากขึ้นก็เปลี่ยนเป็นไกลโคเจนเก็บไว้ที่ตับและสะสมเป็นไขมัน

 

3. โปรตีน  ร่างกายของมนุษย์มีโปรตีนอยู่มากเป็นที่ 2 รองจากน้ำ โปรตีนเป็นอินทรีย์สารซึ่งโมเลกุลประกอบด้วยกรดอะมิโนจำนวนมากต่อกัน สูตรโครงสร้างของกรดอะมิโนชนิดต่าง ๆ  กรดอะมิโนชนิดที่ร่างกายสร้างขึ้นได้และไม่สามารถสร้างขึ้นได้  อาหารจำพวกโปรตีนที่เรารับประทานเข้าไปจะถูกย่อยสลายเป็นกรดอะมิโนและเชื่อมต่อกันเพื่อเนื้อเยื่อใหม่

 

4. การถนอมและแปรรูปอาหาร  การถนอมอาหาร เช่น การดองเค็ม การเชื่อม และการแช่อิ่ม  การใช้ตู้ตากอาหารเพื่อป้องกันแมลงและช่วยเพิ่มความร้อนจากแสงแดด การใช้สารกันบูดที่ทางกระทรวงสาธารณสุขอนุญาต เช่น โซเดียมเบนโซเอทในปริมาณที่กำหนด  วิธีการพาสเจอร์ไรซ์  ยูเอชที และสเตอริไลซ์  การใช้ความเย็นในการถนอมอาหาร และการฉายรังสี

 

5. สารปรุงแต่งอาหาร  สารที่ใช้เติมลงไปในอาหาร เพื่อแต่งสี แต่งกลิ่น แต่งรส หรือเพื่อให้เก็บไว้ได้นาน นอกจากไม่มีคุณค่าทางอาหารแล้วบางอย่างยังอาจสะสมเป็นสารก่อมะเร็ง เช่น สารบอแรกซ์ เป็นอันตรายต่อระบบทางเดินอาหาร ระบบสมอง และไต  ส่วนสารกันบูดต่าง ๆ เช่น กรดเบนโซอิก กรดโซบิก และสารไนเตรต แม้กระทรวงสาธารณสุขอนุญาตให้ใช้ได้แต่ก็ต้องใช้ในปริมาณจำกัด

 

6. สารพิษในอาหาร  สารพิษต่าง ๆ ถูกนำมาใช้ในกระบวนการเพาะปลูกพืชผัก เช่น ยาฆ่าแมลง ยาปราบวัชพืช สารกำจัดเชื้อรา และยาเบื่อหนู  นอกจากนี้ยังมีการนำผักและอาหารทะเลแช่สารฟอร์มาลิน การลดพิษภัยจากสารพิษในผักผลไม้ก่อนนำไปปรุงอาหารหรือรับประทาน พิษสะสมของสารเหล่านี้ในระบบนิเวศน์ และสารพิษที่เกิดขึ้นในอาหาร เช่น ราในถั่วลิสง หรืออาหารรมควันที่มีสารก่อมะเร็ง